Cześć! Tu Eugeniusz. Trzymasz w ręku kostkę z Kiur. Te same liczby, które na niej widzisz, masz niżej - i jeszcze trochę więcej. ⚛
⚛ Układ okresowy
Kiur Cm
metal · Curium
- Grupa
- 3
- Okres
- 7
- Blok
- f
- Stan w temp. pokojowej
- ciało stałe
- Gęstość
- 13,51 g/cm³
- Temperatura topnienia
- 1340,0 °C
📜 Jak to odkryto
Historia odkrycia
1944
Odkrywca
Seaborg
Kiur został odkryty w 1944 roku przez zespół naukowców z University of California w Berkeley, w tym Glenna T. Seaborga. Pierwiastek ten otrzymał swoją nazwę na cześć Mariego Kiura i Pierre’a Kiura, słynnych naukowców, którzy przyczynili się do rozwoju nauk jądrowych.
⚛ W środku atomu
Jak zbudowany jest atom
Atom kiuru składa się z 96 protonów, 150 neutronów i 96 elektronów. Kiur jest pierwiastkiem chemicznym o symbolu Cm i liczbie atomowej 96. Jest to radioaktywny metal, który należy do aktynowców, grupy pierwiastków chemicznych.
⚛ Elektrony na powłokach
Elektrony nie leżą na kupce - krążą wokół jądra w warstwach, które nazywamy powłokami. Policz kropki.
- 1 2
- 2 8
- 3 18
- 4 32
- 5 25
- 6 9
- 7 2
Razem 96 elektronów - tyle samo, ile protonów w jądrze. Dlatego atom jest obojętny elektrycznie. Ostatnia powłoka (2) decyduje o tym, z czym pierwiastek się łączy.
Zapis skrótowy
[Rn] 5f⁷ 6d¹ 7s²
🔨 Do czego służy
Gdzie go spotkasz
Kiur, mimo swojej radioaktywności, ma kilka zastosowań. Oto kilka przykładów:
-
Nauka
Kiur jest badany w naukach jądrowych i ma wiele zastosowań w badaniach naukowych. -
Medycyna
Kiur-244 jest używany w medycynie nuklearnej do wytwarzania plutonu-238, który z kolei jest stosowany w napędach termoelektrycznych do zasilania urządzeń medycznych, takich jak np. rozruszniki serca.
Kiur to pierwiastek o dużym znaczeniu dla nauki i technologii. Pamiętaj jednak, młody badaczu, że kiur jest radioaktywny i może być niebezpieczny, więc zawsze należy obchodzić się z nim z ostrożnością.
✨ Czy wiesz, że…
-
1
Kiur świeci w ciemności na fioletowo. To nie sam metal błyszczy - jego silne promieniowanie alfa (strumień drobnych cząstek z jąder atomów) pobudza powietrze wokół próbki, a zjonizowane powietrze oddaje fioletową poświatę.
-
2
Kiur jest tak promieniotwórczy, że sam się nagrzewa. Gram izotopu kiuru-242 (izotopy to odmiany pierwiastka o różnej masie) wydziela około 120 watów ciepła - tyle, co jasna żarówka - a to okruch mniejszy od groszka.
-
3
Nazwa kiur i symbol Cm to hołd dla Marii Skłodowskiej-Curie i jej męża Pierre'a. Maria to jedyna osoba z Nagrodami Nobla w dwóch różnych naukach, fizyce i chemii, oraz jedyna Polka uhonorowana nazwą pierwiastka.
-
4
Kiur rodzi się w wybuchach gwiazd, w procesie r (błyskawiczny wychwyt neutronów przez jądra atomów). Jego ślad przetrwał w Curious Marie - ceramicznej inkluzji w meteorycie Allende sprzed 4,5 miliarda lat: to ok. 6-procentowy nadmiar uranu-235, na który rozpadł się wymarły kiur-247.
-
5
Kiur to bardzo ciężki metal. Jego gęstość (masa upakowana w danej objętości) to około 13,5 grama na centymetr sześcienny, prawie o jedną piątą więcej niż ołów. Taka sama kostka kiuru waży więc więcej niż kostka ołowiu.
🧭 Gdzie jesteś
Cała tablica
Dotknij dowolnego pierwiastka, żeby go poznać. Twój jest podkreślony.