Cała tablica
Eugeniusz

Cześć! Tu Eugeniusz. Trzymasz w ręku kostkę z Argon. Te same liczby, które na niej widzisz, masz niżej - i jeszcze trochę więcej. ⚛

Argon Ar

niemetal/gaz szlachetny · Argon

18Ar

Argon

39,95 -

Grupa
18
Okres
3
Blok
p
Stan w temp. pokojowej
gaz
Gęstość
1,66 mg/cm³
Temperatura topnienia
-189,4 °C
Temperatura wrzenia
-185,9 °C

Historia odkrycia

1894

Odkrywcy

Ramsay i Lord Rayleigh

Argon został odkryty w 1894 roku przez dwóch brytyjskich chemików, lorda Rayleigha i sir Williama Ramsaya. Odkrycie argonu było rezultatem badań nad składem powietrza. Jego nazwa pochodzi od greckiego słowa „argos”, co oznacza „bezczynny”, odzwierciedlając jego niską reaktywność chemiczną. 

Jak zbudowany jest atom

Atom argonu składa się z 18 protonów i 22 neutronów, które razem tworzą jądro atomu oraz z 18 elektronów, które krążą wokół jądra. Ta stabilna budowa sprawia, że argon jest niezwykle stabilny i mało reaktywny. 

⚛ Elektrony na powłokach

Elektrony nie leżą na kupce - krążą wokół jądra w warstwach, które nazywamy powłokami. Policz kropki.

  • 1 2
  • 2 8
  • 3 8

Razem 18 elektronów - tyle samo, ile protonów w jądrze. Dlatego atom jest obojętny elektrycznie. Ostatnia powłoka (8) decyduje o tym, z czym pierwiastek się łączy.

Zapis skrótowy [Ne] 3s² 3p⁶

Gdzie go spotkasz

Argon ma wiele ciekawych zastosowań w różnych dziedzinach. Oto kilka przykładów: 

  • Świetlówki
    Argon jest często używany w świetlówkach i innym oświetleniu gazowym, ponieważ pomaga tworzyć jasne i trwałe światło. 
  • Atmosfera ochronna
    Ze względu na swoją stabilność, argon jest często używany jako atmosfera ochronna w przemyśle metalurgicznym i procesach spawania. 
  • Badania kosmiczne
    Argon jest jednym z najczęściej występujących gazów w atmosferze Marsa, co czyni go istotnym elementem badania tego ciała niebieskiego. 

Nie zapomnij, młody odkrywco, to tylko początek twojej przygody z argonem. Jest jeszcze wiele do odkrycia o tym niesamowitym pierwiastku. Cieszę się, że jesteś częścią tej niesamowitej podróży w świat argonu! 

✨ Czy wiesz, że…

  • 1

    Argon stanowi 0,934% suchego powietrza, czyli 9340 części na milion (ppm). Dwutlenku węgla jest około 0,043% (ok. 430 ppm), więc argonu jest ponad 20 razy więcej. To trzeci pod względem ilości składnik atmosfery, po azocie i tlenie. Wdychasz go przy każdym oddechu i wydychasz niezmieniony.

  • 2

    Prawie cały argon na Ziemi powstał z rozpadu promieniotwórczego potasu-40: jego jądra same się rozpadają i po 1,25 miliarda lat jest ich o połowę mniej (to okres półtrwania). Argon zostaje uwięziony w skale, więc geolodzy liczą go i sprawdzają, kiedy lawa zastygła. Tak datuje się ślady najdawniejszych ludzi w Afryce.

  • 3

    Ciekły argon istnieje dopiero poniżej minus 185,85 stopnia Celsjusza. W 1895 roku w pracowni Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie Karol Olszewski jako pierwszy go skroplił, a potem zestalił (zamienił w ciało stałe). Próbkę gazu przysłał mu z Londynu William Ramsay, współodkrywca argonu (razem z lordem Rayleighem).

  • 4

    Argon jest cieczą tylko w wyjątkowo wąskim przedziale temperatur: topnieje przy około minus 189,3 stopnia Celsjusza, a wrze już przy minus 185,8 stopnia. Na całą fazę ciekłą (gdy argon jest cieczą) przypada więc zaledwie 3,5 stopnia - to jeden z najwęższych zakresów wśród wszystkich pierwiastków.

  • 5

    Na Marsie argonu jest procentowo więcej niż u nas. Łazik Curiosity zmierzył, że tamtejsza atmosfera (powłoka gazowa planety) to 95 procent dwutlenku węgla, 2,6 procent azotu i aż 1,9 procent argonu. To dwa razy większy udział niż w atmosferze Ziemi, gdzie argonu jest 0,93 procent.