Cześć! Tu Eugeniusz. Trzymasz w ręku kostkę z Frans. Te same liczby, które na niej widzisz, masz niżej - i jeszcze trochę więcej. ⚛

⚛ Układ okresowy

Frans Fr

metal · Francium

₈₇Fr

Frans

223,02 0,7

Grupa: 1
Okres: 7
Blok: s
Stan w temp. pokojowej: ciało stałe
Temperatura topnienia: 27,0 °C
Temperatura wrzenia: 677,0 °C

📜 Jak to odkryto

Historia odkrycia

1939

Odkrywca

Perey

Frans został odkryty w 1939 roku przez Marguerite Perey w Laboratorium Curie w Paryżu. Jest jednym z najmniej zrozumianych pierwiastków, głównie ze względu na swoją ekstremalną radioaktywność i krótki okres półtrwania.

⚛ W środku atomu

Jak zbudowany jest atom

Atom fransem składa się z 87 protonów, 136 neutronów i 87 elektronów. Frans jest pierwiastkiem chemicznym o symbolu Fr i liczbie atomowej 87. Jego wyjątkowa radioaktywność sprawia, że jest niezwykle trudny do badań i praktycznie niemożliwy do zobaczenia gołym okiem.

⚛ Elektrony na powłokach

Elektrony nie leżą na kupce - krążą wokół jądra w warstwach, które nazywamy powłokami. Policz kropki.

1 2
2 8
3 18
4 32
5 18
6 8
7 1

Razem 87 elektronów - tyle samo, ile protonów w jądrze. Dlatego atom jest obojętny elektrycznie. Ostatnia powłoka (1) decyduje o tym, z czym pierwiastek się łączy.

Zapis skrótowy [Rn] 7s¹

🔨 Do czego służy

Gdzie go spotkasz

Ze względu na swoją ekstremalną radioaktywność i krótki okres półtrwania, frans ma bardzo ograniczone zastosowania. Jest głównie badany w naukach jądrowych, pomimo ogromnych wyzwań związanych z jego obsługą.

Mimo swojej efemerycznej natury i nieuchwytności, frans jest fascynującym pierwiastkiem, który przyciąga uwagę naukowców na całym świecie. Pamiętaj jednak, młody badaczu, frans jest bardzo radioaktywny i może być niebezpieczny, więc zawsze należy obchodzić się z nim z ostrożnością.

✨ Czy wiesz, że…

1
Frans to jeden z najbardziej nietrwałych naturalnych pierwiastków. Jego okres połowicznego rozpadu (czas, po którym znika połowa atomów) to tylko 22 minuty. Ze 100 atomów po 22 minutach zostałoby około 50, po następnych - 25. Dlatego prawie nikt nigdy fransu nie widział.
2
Fransu nikt nie musi wytwarzać - przyroda robi go sama. Rodzi się w rudach uranu, gdy rozpada się aktyn. Jest go tyle co nic, w ilościach śladowych - w całej skorupie ziemskiej ok. 30 gramów. A każdy atom i tak sam znika: najtrwalszy izotop, frans-223, po około 22 minutach rozpada się w połowie.
3
Przez lata w książkach pisano, że frans to najbardziej reaktywny metal świata - taki, który reaguje najgwałtowniej. Dziś wiadomo, że to nieprawda: odrobinę bardziej reaktywny jest lżejszy cez. Frans jest tak ciężki, że mocniej trzyma swój elektron zewnętrzny.
4
Nikt nigdy nie stopił fransu, bo nigdy nie było go dość, by napełnić czubek łyżeczki. Naukowcy potrafią jednak policzyć, że stałby się cieczą już przy około 27°C - w ciepły letni dzień mógłby rozpłynąć się w dłoni. To jednak wciąż obliczenie, nie prawdziwy pomiar.

← poprzedni 86. Radon następny → 88. Rad

🧭 Gdzie jesteś

Cała tablica

Dotknij dowolnego pierwiastka, żeby go poznać. Twój jest podkreślony.

1 H 2 He 3 Li 4 Be 5 B 6 C 7 N 8 O 9 F 10 Ne 11 Na 12 Mg 13 Al 14 Si 15 P 16 S 17 Cl 18 Ar 19 K 20 Ca 21 Sc 22 Ti 23 V 24 Cr 25 Mn 26 Fe 27 Co 28 Ni 29 Cu 30 Zn 31 Ga 32 Ge 33 As 34 Se 35 Br 36 Kr 37 Rb 38 Sr 39 Y 40 Zr 41 Nb 42 Mo 43 Tc 44 Ru 45 Rh 46 Pd 47 Ag 48 Cd 49 In 50 Sn 51 Sb 52 Te 53 I 54 Xe 55 Cs 56 Ba 57 La 58 Ce 59 Pr 60 Nd 61 Pm 62 Sm 63 Eu 64 Gd 65 Tb 66 Dy 67 Ho 68 Er 69 Tm 70 Yb 71 Lu 72 Hf 73 Ta 74 W 75 Re 76 Os 77 Ir 78 Pt 79 Au 80 Hg 81 Tl 82 Pb 83 Bi 84 Po 85 At 86 Rn 87 Fr 88 Ra 89 Ac 90 Th 91 Pa 92 U 93 Np 94 Pu 95 Am 96 Cm 97 Bk 98 Cf 99 Es 100 Fm 101 Md 102 No 103 Lr 104 Rf 105 Db 106 Sg 107 Bh 108 Hs 109 Mt 110 Ds 111 Rg 112 Cn 113 Nh 114 Fl 115 Mc 116 Lv 117 Ts 118 Og