Cześć! Tu Eugeniusz. Trzymasz w ręku kostkę z Ameryk. Te same liczby, które na niej widzisz, masz niżej - i jeszcze trochę więcej. ⚛
⚛ Układ okresowy
Ameryk Am
metal · Americium
- Grupa
- 3
- Okres
- 7
- Blok
- f
- Stan w temp. pokojowej
- ciało stałe
- Gęstość
- 13,67 g/cm³
- Temperatura topnienia
- 994,0 °C
- Temperatura wrzenia
- 2607,0 °C
📜 Jak to odkryto
Historia odkrycia
1944
Odkrywca
Seaborg
Ameryk został odkryty w 1944 roku przez zespół naukowców z University of California w Berkeley, w tym Glenna T. Seaborga. Pierwiastek ten otrzymał swoją nazwę na cześć Ameryki. Jest to jeden z niewielu pierwiastków nazwanych na cześć całego kontynentu.
⚛ W środku atomu
Jak zbudowany jest atom
Atom ameryku składa się z 95 protonów, 148 neutronów i 95 elektronów. Ameryk jest pierwiastkiem chemicznym o symbolu Am i liczbie atomowej 95. Jest to radioaktywny metal, który należy do aktynowców, grupy pierwiastków chemicznych.
⚛ Elektrony na powłokach
Elektrony nie leżą na kupce - krążą wokół jądra w warstwach, które nazywamy powłokami. Policz kropki.
- 1 2
- 2 8
- 3 18
- 4 32
- 5 25
- 6 8
- 7 2
Razem 95 elektronów - tyle samo, ile protonów w jądrze. Dlatego atom jest obojętny elektrycznie. Ostatnia powłoka (2) decyduje o tym, z czym pierwiastek się łączy.
Zapis skrótowy
[Rn] 5f⁷ 7s²
🔨 Do czego służy
Gdzie go spotkasz
Ameryk, mimo swojej radioaktywności, ma kilka zastosowań. Oto kilka przykładów:
-
Nauka
Ameryk jest badany w naukach jądrowych i ma wiele zastosowań w badaniach naukowych. -
Przemysł
Ameryk-241, izotop ameryku, jest używany w detektorach dymu jako źródło jonizacji. -
Energia
Ameryk jest rozważany jako potencjalne paliwo jądrowe, choć na razie jest to bardziej teoria niż praktyka.
Ameryk to pierwiastek o dużym znaczeniu dla nauki i technologii. Pamiętaj jednak, młody badaczu, że ameryk jest radioaktywny i może być niebezpieczny, więc zawsze należy obchodzić się z nim z ostrożnością.
✨ Czy wiesz, że…
-
1
Trzymasz kostkę cięższą, niż się wydaje. Ameryk ma gęstość około 12 gramów na centymetr sześcienny, czyli więcej niż ołów (około 11,3). Kostka ameryku waży trochę więcej niż taka sama kostka ołowiu, a przecież to ołów uchodzi za wzór ciężkiego metalu.
-
2
Ameryk (pierwiastek) sam się grzeje: jego promieniowanie zamienia się w ciepło. W 2019 roku naukowcy z Wielkiej Brytanii po raz pierwszy na świecie zamienili to ciepło w prąd i zapalili żarówkę. Chcą tak zasilać sondy kosmiczne tam, gdzie światło Słońca jest za słabe na panele.
-
3
Ameryk ma w układzie okresowym bliźniaka - europ. Stoją jeden pod drugim i zachowują się podobnie. Nazwy też pasują parami: europ nazwano od Europy, a ameryk od Ameryki. Odkrywcy zrobili to specjalnie, przez podobieństwo do europu.
-
4
Ameryk potrafi powstać sam z plutonu. Odmiana plutonu (pluton-241) powoli się rozpada i po około 14 latach połowa jej zamienia się w ameryk. Dlatego stare zapasy plutonu z czasem brudzą się amerykiem - to spory kłopot przy wiekowych ładunkach jądrowych.
-
5
Ameryk rozpuszczony w wodzie zmienia kolor jak kameleon. Zależnie od tego, ile elektronów odda (mówimy: jaki ma stopień utlenienia), roztwór bywa różowoczerwony, brązowy, a nawet ciemnozielony. Jeden pierwiastek, a cała paleta barw!
🧭 Gdzie jesteś
Cała tablica
Dotknij dowolnego pierwiastka, żeby go poznać. Twój jest podkreślony.