Cała tablica
Eugeniusz

Cześć! Tu Eugeniusz. Trzymasz w ręku kostkę z Brom. Te same liczby, które na niej widzisz, masz niżej - i jeszcze trochę więcej. ⚛

Brom Br

niemetal · Bromine

35Br

Brom

79,90 2,8

Grupa
17
Okres
4
Blok
p
Stan w temp. pokojowej
ciecz
Gęstość
3,14 g/cm³
Temperatura topnienia
-7,3 °C
Temperatura wrzenia
58,8 °C

Historia odkrycia

1826

Odkrywca

Balard

Brom został odkryty w 1825 roku przez niemieckiego chemika Carla Jacoba Löwiga, który zauważył, że niektóre wody mineralne zawierają nieznaną substancję o silnym zapachu. Po kilku eksperymentach Löwig zidentyfikował tę substancję jako nowy pierwiastek, który nazwał bromem, co w starogreckim oznacza „smród” - odniesienie do jego intensywnego, nieprzyjemnego zapachu. 

Jak zbudowany jest atom

Atom bromu składa się z 35 protonów i 45 neutronów tworzących jądro oraz 35 elektronów krążących na pięciu powłokach wokół jądra. To sprawia, że brom jest jednym z pierwiastków, który warto poznać bliżej! 

⚛ Elektrony na powłokach

Elektrony nie leżą na kupce - krążą wokół jądra w warstwach, które nazywamy powłokami. Policz kropki.

  • 1 2
  • 2 8
  • 3 18
  • 4 7

Razem 35 elektronów - tyle samo, ile protonów w jądrze. Dlatego atom jest obojętny elektrycznie. Ostatnia powłoka (7) decyduje o tym, z czym pierwiastek się łączy.

Zapis skrótowy [Ar] 3d¹⁰ 4s² 4p⁵

Gdzie go spotkasz

Mimo że brom nie jest pierwiastkiem, z którym spotykamy się na co dzień, odgrywa ważną rolę w wielu różnych obszarach. Oto niektóre z nich: 

  • Produkcja leków
    Brom jest wykorzystywany w przemyśle farmaceutycznym do produkcji różnych leków, w tym niektórych leków przeciwbólowych i leków na astmę. 
  • Fotografia
    Brom jest jednym z pierwiastków używanych w produkcji tradycyjnej fotografii chemicznej. 
  • Pożary
    Związki bromu są wykorzystywane jako składniki niektórych środków gaśniczych ze względu na swoją zdolność do pochłaniania i wygaszania płomieni. 
  • Ochrona roślin
    Brom jest również używany do produkcji pestycydów i fungicydów. 

Czy nie jest to fascynujące? Brom, choć niezbyt dobrze znany, ma wiele nieoczekiwanych zastosowań. Przygoda z chemią to niekończące się odkrywanie - co odkryjesz następne? 

✨ Czy wiesz, że…

  • 1

    Brom to jedyny niemetal (pierwiastek, który nie jest metalem) ciekły w warunkach normalnych, czyli w temperaturze 0 °C i przy zwykłym ciśnieniu. Drugi ciekły pierwiastek to rtęć - metal. Temperatura topnienia bromu to -7,2 °C, a temperatura wrzenia 58,8 °C. To zakres zaledwie 66 stopni.

  • 2

    Purpura, barwnik starożytnych władców, zawdzięcza kolor bromowi. Jej głównym składnikiem jest dibromoindygo (di- znaczy dwa): cząsteczka indyga z dwoma atomami bromu. Bez nich barwnik jest niebieski, z nimi purpurowy. Purpurę pozyskiwano z wydzieliny ślimaków morskich, rozkolców.

  • 3

    Dopiero w 2014 roku udowodniono, że brom jest niezbędny do życia zwierząt. Jony bromkowe pomagają enzymowi peroksydazynie zszywać kolagen typu IV, czyli rusztowanie tkanek. Muszki owocowe na diecie bez bromu ginęły, a gdy dodano bromek, znów rozwijały się normalnie.

  • 4

    Glony morskie wytwarzają związki bromu i co roku uwalniają do atmosfery około 56 tysięcy ton bromometanu (gazu zawierającego brom). Do 1999 roku naukowcy opisali ponad 1600 naturalnych związków bromoorganicznych, czyli takich, w których brom łączy się z węglem. Większość z nich pochodzi z organizmów morskich.