Wszystkie urządzenia

4 pory roku

Obieg wody w przyrodzie

Tablica „Obieg wody w przyrodzie” na terenie PWiK Suwałki

Cztery etapy obiegu wody

  1. 1

    KONDENSACJA

    Im wyżej unosi się para wodna, tym robi się chłodniej. Pod wpływem niskiej temperatury para zaczyna gwałtownie się ochładzać i z powrotem zmienia w mikro-kropelki wody lub drobinki lodu. Łączą się one w grupy, tworząc na niebie malownicze chmury oraz mgły.

  2. 2

    OPAD

    Gdy kropelki wody w chmurach łączą się i stają się zbyt ciężkie, by wiatr mógł je utrzymać, siła grawitacji przyciąga je w dół. W zależności od temperatury w powietrzu, woda wraca do nas jako deszcz, mżawka, puszysty śnieg lub lodowy grad, zasilając ponownie środowisko.

  3. 3

    INFILTRACJA

    Część spadającego deszczu lub topniejącego śniegu spływa po powierzchni terenu do rzek i jezior. Druga część przenika głęboko w ziemię, przesiąkając przez skały i warstwy gleby. W ten sposób woda czyści się i zasila podziemne zbiorniki, z których może być pobierana nawet po bardzo długim czasie.

  4. 4

    PAROWANIE

    Pod wpływem ciepła promieni słonecznych woda ze zbiorników (oceanów, rzek, jezior), z wilgotnej gleby oraz z liści roślin zamienia się w niewidzialny gaz - parę wodną. Jako lekki gaz, trafiając do atmosfery, woda unosi się wyżej i wyżej. Słońce jest tu głównym silnikiem, który napędza ten nieprzerwany ruch.

Zagadki do dużego koła

Przeczytaj pytanie, a następnie ustaw strzałkę na polu z pasującym zjawiskiem!

  1. Co dzieje się z wodą w jeziorze, gdy w gorący dzień ogrzeje ją słońce?

    Sprawdź odpowiedź

    Parowanie ze zbiorników wodnych

  2. Jak nazywa się zjawisko, w którym rośliny oddają nadmiar wody ze swoich liści do powietrza?

    Sprawdź odpowiedź

    Parowanie z roślin

  3. Co powstaje wysoko na niebie, kiedy chłodne powietrze zamienia parę wodną w kropelki?

    Sprawdź odpowiedź

    Powstawanie chmur

  4. Co pojawia się rano na trawie w postaci lśniących kropelek wody?

    Sprawdź odpowiedź

    Rosa

  5. Jaki opad leci z nieba w postaci puszystych, zimnych płatków, gdy na dworze jest mróz?

    Sprawdź odpowiedź

    Śnieg

  6. Jak nazywa się opad w postaci spadających z chmury ciekłych kropli wody?

    Sprawdź odpowiedź

    Deszcz

  7. Jak nazywa się proces, w którym woda po deszczu przesiąka przez glebę i skały?

    Sprawdź odpowiedź

    Wsiąkanie w ziemię

  8. Dzięki jakiemu zjawisku mech, gleba i korzenie drzew zatrzymują wodę po deszczu jak gąbka?

    Sprawdź odpowiedź

    Magazynowanie wody

Rodzaje opadów

Ustaw strzałkę na odpowiednim polu!

  1. Co spada z chmury na ziemię w postaci ciekłych kropelek w ciepły, wiosenny dzień?

    Sprawdź odpowiedź

    Deszcz

  2. Jaki puszysty opad w postaci białych, gwiazdkowych płatków pokrywa ziemię, gdy na dworze chwyci mróz?

    Sprawdź odpowiedź

    Śnieg

  3. Jaki opad przypomina małe, twarde, lodowe kuleczki spadające prosto z burzowej chmury?

    Sprawdź odpowiedź

    Grad

  4. Co błyszczy rano na zielonej trawie w postaci malutkich, lśniących kropelek wody?

    Sprawdź odpowiedź

    Rosa

  5. Co w mroźny poranek pokrywa liście i płoty delikatnymi, białymi igiełkami z lodu?

    Sprawdź odpowiedź

    Szron

Pory roku i pory dnia

Przeczytaj pytanie, a następnie ustaw pierwszą wskazówkę na odpowiedniej porze roku, a drugą na właściwej porze dnia!

  1. Słońce w wakacje grzeje najgoręcej w ciągu dnia, a woda z basenów i kałuż błyskawicznie paruje. Jaka to pora roku i dnia?

    Sprawdź odpowiedź

    Lato / Południe

  2. Słońce wiosną chowa się za horyzont, powietrze się schładza i nad rzeką pojawia się delikatna, lekka mgła. Kiedy to zaobserwujesz?

    Sprawdź odpowiedź

    Wiosna / Wieczór

  3. W ciemną, jesienną porę temperatura mocno spada i na szybach pojawiają się pierwsze zimne kropelki. O jakiej porze dnia to się dzieje?

    Sprawdź odpowiedź

    Jesień / Noc

  4. W gorące wakacje wstaje świt, a ranny chłód zamienia parę z trawnika w obfitą rosę. Kiedy to widzimy?

    Sprawdź odpowiedź

    Lato / Rano

  5. Mimo że jest jesień, w środku dnia przebija się słońce i lekko osusza mokre od deszczu liście. O jakiej porze dnia to się dzieje?

    Sprawdź odpowiedź

    Jesień / Południe

  6. Wstaje mroźny, zimowy dzień, a na źdźbłach trawy i gałęziach widać białe, błyszczące igiełki szronu. Kiedy to widzimy?

    Sprawdź odpowiedź

    Zima / Rano

  7. Jest ciepła, wakacyjna ciemność, a ogrzana ziemia powoli oddaje ciepło i powietrze zaczyna odpoczywać od upału. O jakiej porze to się dzieje?

    Sprawdź odpowiedź

    Lato / Noc

  8. Ciepłe, wiosenne słońce świeci najmocniej i powoli rozpuszcza resztki śniegu na łąkach. O jakiej porze dnia to następuje?

    Sprawdź odpowiedź

    Wiosna / Południe

  9. Robi się szaro, zaczyna padać długi, zimny, jesienny deszcz, który wsiąka w opadłe liście. Kiedy to następuje?

    Sprawdź odpowiedź

    Jesień / Wieczór

  10. Zimowe słońce świeci na niebie w środku dnia, a puszysty śnieg lekko skrzy się na polach. Jaka to pora roku i dnia?

    Sprawdź odpowiedź

    Zima / Południe

  11. Po upalnym wakacyjnym dniu niebo ciemnieje i nadciąga krótka, gwałtowna burza z deszczem. Kiedy to następuje?

    Sprawdź odpowiedź

    Lato / Wieczór

  12. W chłodny, jesienny czas budzimy się, a za oknem świat zasłania gęsta, biała mgła. Kiedy to obserwujemy?

    Sprawdź odpowiedź

    Jesień / Rano

  13. Wiosenny deszcz cicho wsiąka w ziemię w ciemnościach, gasi pragnienie budzących się roślin. O jakiej porze dnia to się dzieje?

    Sprawdź odpowiedź

    Wiosna / Noc

  14. Szybko robi się ciemno, temperatura spada poniżej zera i woda w kałużach zaczyna zamarzać. Kiedy to następuje?

    Sprawdź odpowiedź

    Zima / Wieczór

  15. Wiosenne słońce budzi świat, a na zielonej trawie po nocy błyszczą pierwsze kropelki wody. Kiedy to się dzieje?

    Sprawdź odpowiedź

    Wiosna / Rano

  16. W pełnej ciemności podczas mroźnej pory roku z nieba cicho spadają miękkie, duże płatki śniegu. O jakiej porze roku i dnia to się dzieje?

    Sprawdź odpowiedź

    Zima / Noc

Opis tablicy do odsłuchania

Audiodeskrypcja tablicy edukacyjnej: „Obieg wody w przyrodzie”

Wstęp - ogólny wygląd tablicy.

Tablica jest wielobarwna, jasna i ma prostą, ilustracyjną formę. Przedstawia obieg wody w przyrodzie. W centrum znajduje się duże koło ze strzałkami i ikonicznymi ilustracjami, a w czterech rogach oraz na dole umieszczono dodatkowe opisy, elementy do obracania i zagadki.

Wspólnym motywem graficznym są dwie uśmiechnięte postacie - niebieskie krople wody w żółtych pelerynkach.

Część główna - Centralny okrąg obiegu wody.

Na środku tablicy znajduje się duże niebieskie koło z napisem w samym centrum: „OBIEG WODY W PRZYRODZIE”. Okrąg ten podzielony jest na 8 wycinków reprezentujących poszczególne etapy cyklu. Idąc od góry w prawo, zgodnie z ruchem wskazówek zegara, są to:

Parowanie ze zbiorników wodnych - fale wodne z unoszącą się parą i słońcem w tle.

Parowanie z roślin - trzy falowane linie unoszące się z zielonych liści.

Powstawanie chmur - puszysta, biała chmura.

Rosa - kropla wody na zielonym liściu.

Śnieg - ilustracja płatków śniegu.

Deszcz - spływające krople wody.

Wsiąkanie w ziemię - ilustracja przekroju gleby z korzeniami roślin wchłaniającymi wodę.

Magazynowanie wody - ilustracja małego stawu otoczonego drzewami.

Cztery główne procesy wokół centralnego koła.

Wokół koła biegnie zamknięty obieg oznaczony żółtymi strzałkami. W czterech strefach tablicy opisano cztery główne zjawiska:

Prawy górny róg - KONDENSACJA. Widzimy tu świecące słońce i chmury. Tekst brzmi:

„Wysoko w niebie jest chłodno, więc para wodna zamienia się w małe kropelki i tworzy chmury oraz mgły.”

Prawy dolny róg - PAROWANIE. Przedstawiono tu parującą wodę w zbiorniku. Tekst brzmi:

„Ciepłe słońce ogrzewa wodę w rzekach, glebie i liściach, zmieniając ją w niewidzialną parę, która unosi się do nieba.”

Lewy dolny róg - INFILTRACJA. Widoczna jest warstwa ziemi z korzeniami. Tekst brzmi:

„Woda z deszczu spływa do rzek i jezior albo wsiąka w ziemię, gasi pragnienie roślin i zasila podziemne źródła.”

Lewy górny róg - OPAD. Przedstawia padający deszcz z ciemniejszych chmur. Tekst brzmi:

„Kiedy kropelki w chmurze łączą się i robią się zbyt ciężkie, spadają na ziemię jako deszcz, śnieg lub grad.”

Dolna część tablicy - elementy interaktywne i zagadki.

Na dole tablicy znajdują się mniejsze tarcze obrotowe oraz zielony obszar z zadaniami.

Po lewej stronie na dole: Znajduje się obrotowa tarcza podzielona na 5 części ze zdjęciami zjawisk atmosferycznych: Śnieg, Rosa, Szron, Grad, Deszcz.

Obok umieszczono napis: „USTAW STRZAŁKĘ NA ODPOWIEDNIM POLU!” oraz dwie zagadki:

„Co spada z chmury na ziemię w postaci ciepłych kropelek w ciepły, wiosenny dzień?”

„Co w mroźny poranek pokrywa liście i płoty delikatnymi, białymi igiełkami z lodu?”

Środek na dole: Zielone pole z poleceniem: „USTAW STRZAŁKĘ NA ODPOWIEDNIM POLU!” i kolejnymi pytaniami:

„Co dzieje się z wodą w jeziorze, gdy w gorący dzień ogrzeje ją słońce?”

„Jaki opad leci z nieba w postaci puszystych, zimnych płatków, gdy na dworze jest mróz?”

Poniżej znajduje się czarny kwadrat z kodem QR podpisany: „ZESKANUJ MNIE!” z tekstem:

„Zeskanuj kod QR, aby posłuchać opisu tablicy, wziąć udział w zagadkach i zadaniach oraz znaleźć dodatkowe ćwiczenia. Materiały zostały przygotowane z myślą o osobach słabowidzących.”

Po prawej stronie na dole: Kolejne pole tekstowe z nagłówkiem „USTAW STRZAŁKĘ NA ODPOWIEDNIM POLU!” i zadaniem:

„W chłodny, jesienny czas budzimy się, a za oknem świat zasłania gęsta, biała mgła. Kiedy to obserwujemy?”

„Szybko robi się ciemno, temperatura spada poniżej zera i woda w kałużach zaczyna zamarzać. Kiedy to następuje?”

Obok znajduje się druga kołowa tarcza obrotowa podzielona na dwie strefy:

Zewnętrzny pierścień - pory roku: Wiosna, Lato, Jesień, Zima.

Wewnętrzne koło - pory dnia: Poranek, Południe, Wieczór, Noc.

Zakup współfinansowany ze środków Unii Europejskiej

Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko. Rzeczpospolita Polska. Dofinansowane przez Unię Europejską